Ngữ pháp TOPIK cấp 1: -(으)세요 (mời, đề nghị lịch sự)

Học -(으)세요 để mời, đề nghị lịch sự: quy tắc patchim, ㄹ, ㄷ, kính ngữ đặc biệt 드세요, 주무세요, 계세요, ví dụ và bài tập TOPIK cấp 1.

Động từ앉다

→

Đề nghị lịch sự-으세요

=

Lời mời앉으세요

-(으)세요 gắn sau động từ để mời, đề nghị, yêu cầu một cách lịch sự: “Mời…”, “Hãy…”, “Xin…”. Ví dụ: 여기 앉으세요. – Mời ngồi đây.

Đuôi này có yếu tố kính ngữ -(으)시- nên rất hay dùng với khách, người lớn tuổi, nhân viên phục vụ. Với một số động từ, người Hàn dùng từ kính ngữ riêng: 드세요 (mời ăn/uống), 주무세요 (mời ngủ), 계세요 (ở lại).

Quy tắc

1. Gốc không có patchim → -세요: 가다 → 가세요, 보다 → 보세요, 공부하다 → 공부하세요.
2. Gốc có patchim → -으세요: 앉다 → 앉으세요, 읽다 → 읽으세요.
3. Gốc có patchim ㄹ → bỏ ㄹ rồi thêm -세요: 만들다 → 만드세요, 열다 → 여세요.
4. Bất quy tắc ㄷ: ㄷ → ㄹ + -으세요: 듣다 → 들으세요, 걷다 → 걸으세요.
5. Kính ngữ đặc biệt: 먹다/마시다 → 드세요, 자다 → 주무세요, 있다 (ở lại) → 계세요. Chào: 안녕히 가세요 (người đi), 안녕히 계세요 (người ở lại).

• 가 không có patchim → 가세요.
• Patchim kép ㄵ → 앉으세요.
• Patchim ㄺ → 읽으세요.
• Patchim ㅈ → 찾으세요.
• Không có patchim → 기다리세요.
• Bỏ ㄹ → 만드세요, không phải 만들으세요.
• Bỏ ㄹ → 여세요 (mở ra).
• Bất quy tắc ㄷ → ㄹ: 들으세요.
• 하다 → 하세요: 공부하세요.
• Mời ăn lịch sự dùng từ kính ngữ 드시다 → 드세요.
• Kính ngữ của 자다 là 주무시다 → 주무세요.
• Kính ngữ của 있다 (ở) là 계시다 → 계세요.

Câu ví dụ

• 손님, 여기 앉으세요.Thưa quý khách, mời ngồi đây.
• 이 책을 읽으세요.Hãy đọc cuốn sách này.
• 문을 좀 여세요.Làm ơn mở cửa ra.
• 할머니, 천천히 드세요.Bà ơi, bà ăn từ từ ạ.
• 아버지, 안녕히 주무세요.Bố ơi, bố ngủ ngon ạ.
• 안녕히 계세요.Chào ạ (nói với người ở lại).

So sánh

Mẫu	Dùng khi	Ví dụ
-세요	Gốc không có patchim	가세요, 보세요
-으세요	Gốc có patchim	앉으세요, 읽으세요
Bỏ ㄹ + -세요	Gốc có patchim ㄹ	만드세요, 여세요
Kính ngữ đặc biệt	Ăn/uống, ngủ, ở (với người lớn)	드세요, 주무세요, 계세요
-아요/어요	Đề nghị thân thiện, ít kính trọng hơn	앉아요, 먹어요

Lỗi thường gặp

• Giữ ㄹ và thêm 으: 만들으세요 ✗ → 만드세요. Gốc có ㄹ thì bỏ ㄹ rồi thêm -세요.
• Mời người lớn ăn hay ngủ bằng 먹으세요, 자세요: nghe thiếu lễ phép → dùng 드세요, 주무세요.
• Nhầm lời chào: người ở lại nói 안녕히 가세요, người ra về nói 안녕히 계세요.

Luyện tập

1. 손님, 여기 ( ).

   • 앉세요
   • 앉으세요
   • 앉아세요
   • 앉으새요
   앉다 có patchim → 앉으세요.

2. 집에서 빵을 ( ).

   • 만들으세요
   • 만들세요
   • 만드세요
   • 만듭세요
   만들다: bỏ ㄹ + 세요 → 만드세요.

3. 할아버지, 안녕히 ( ).

   • 자세요
   • 주무세요
   • 자으세요
   • 주무시세요
   Chúc người lớn ngủ ngon → kính ngữ 주무세요.

4. 선생님 말씀을 잘 ( ).

   • 듣으세요
   • 듣세요
   • 드세요
   • 들으세요
   듣다 bất quy tắc ㄷ → 들으세요. 드세요 là “mời ăn”.

5. 할머니, 이 과일 좀 ( ).

   • 드세요
   • 드으세요
   • 먹세요
   • 들으세요
   Mời người lớn ăn → 드세요.

Học tiếp

• Ngữ pháp TOPIK cấp 1
• Cây ngữ pháp TOPIK cấp 1–6
• Ngữ pháp TOPIK cấp 1: -고 싶다 (muốn làm gì)
• Ngữ pháp TOPIK cấp 1: -(으)ㄹ 거예요 (sẽ…, dự định)
• Ngữ pháp TOPIK cấp 1: -았/었어요 (đã…, thì quá khứ)
• Lộ trình Từ vựng TOPIK cấp 1–6
• Phòng thi TOPIK mô phỏng (đề có chấm điểm)